Тойға барсаң, бұрын бар,
Бұрын барсаң, орын бар.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал адамды әдептілікке, ұқыптылыққа және алдын ала қамдануға шақырады. Тура мағынасында, тойға ерте барсаң, жақсы орыннан отырасың, ыңғайлы жерге жайғасасың. Астарлы мағынасы — кез келген істі дер кезінде бастасаң, мүмкіндік мол болады, кейін қалсаң, қолайлы жағдайдан айырылып қаласың. Яғни, уақытында әрекет ету адамның пайдасына.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы "той" — тек қана жиын емес, жалпы өмірдегі мүмкіндік пен ортадағы бәсеке бейнесі. "Бұрын бару" — белсенділік, ұқыптылық, жауапкершілік. Ал "орын бар" дегені — дер кезінде келген адамға құрмет те, мүмкіндік те көбірек тиетінін білдіреді. Бұл жерде орын — жай ғана отыратын жер емес, өмірдегі тиімді жағдайдың символы.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал қазір де өзекті. Мысалы, жұмысқа, емтиханға немесе маңызды кездесуге ерте барсаң, асықпай дайындалып, жақсы әсер қалдырасың. Ал кешіксең, ең жақсы мүмкіндік басқаларға өтіп кетуі мүмкін. Сондықтан бұл сөз уақытты бағалап, ілтипат пен тәртіп сақтауды үйретеді.
Buryn barsań, oryn bar.