Тіліңмен жүгірме, біліміңмен жүгір.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал адамға сөзге еріп асықпа, білімге сүйеніп әрекет ет деген ой айтады. Тура мағынасында, тіліңмен жүгірме — көп сөйлеп, бос уәде берме; біліміңмен жүгір — кез келген істі ойланып, нақты біліммен істе дегені. Астарлы мағынасы: адамның абыройы әңгімесінің көптігімен емес, білімі мен танымының тереңдігімен өлшенеді. Білмей тұрып даурыққаннан гөрі, ізденіп, үйреніп, содан кейін сөйлеу әлдеқайда пайдалы.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «жүгіру» сөзі — тек физикалық қимыл емес, өмірдегі белсенділік, алға ұмтылу, әрекет ету ұғымын білдіреді. «Тіл» — бос сөз, асығыстық, дәлелсіз сөйлеудің белгісі, ал «білім» — ойдың таразысы, дұрыс жол көрсететін күш. Яғни мақал сөз қуған адам мен білім қуған адамның айырмасын салыстырады. Бірі сырттай шапшаң көрінгенімен, екіншісі шын мәнінде нәтижеге жеткізеді.
Қазіргі өмірде
Бүгінде бұл мақал әсіресе әлеуметтік желіде, жұмыста, оқуда өте өзекті. Мысалы, бір адам интернеттен жартылай ақпарат оқып алып, бірден дау шығарады. Ал шын мәнінде мамандардың пікірін қарап, дерек жинап, содан кейін ғана ойын айтса, сөзі де салмақты, шешімі де дұрыс болады. Бұл мақал адамды біліммен сөйлеуге, ойланып қимылдауға тәрбиелейді.