Тіл - ойдың шындығы.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Тіл адамның ішкі ойын сыртқа шығаратын құрал болғандықтан, адамның шын ниеті мен шынайы көзқарасы көбіне сөзінен байқалады. Бұл мақал тура мағынасында тіл арқылы ой айтылады дегенді білдірсе, астарлы мағынасында адамның мінезі, тәрбиесі, сенімі, тіпті ниеті де сөйлеген сөзінен танылатынын ұқтырады. Сондықтан ойы таза, сөзі де анық болады; ал ойы бұлыңғыр, сөзі де қайшылықты келеді.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «тіл» — тек дене мүшесі емес, ойды жеткізетін, адам болмысын танытатын бейне. «Ойдың шындығы» деген тіркес сөздің жай дыбыс емес, ішкі дүниенің айнасы екенін көрсетеді. Яғни тіл мен ой бір-бірінен ажырамайтын, бірін бірі ашатын екі ұғым ретінде алынған. Бұл жерде сөз адамның шын бет-бейнесін дәлелдейтін белгі ретінде көрінеді.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал әсіресе қарым-қатынас пен әлеуметтік желідегі сөзге өте сай келеді. Адамның жазған пікірі, берген жауабы, өзгеге сөйлеген мәдениеті оның шынайы көзқарасын аңғартады. Мысалы, жұмыс сұхбатында үнемі сыпайы, нақты сөйлейтін адам өз ойын жинақы ұстайтынын көрсетеді, ал орынсыз сөз көп айтқан кісі туралы жұрттың пікірі басқаша қалыптасады.