Тіл - көңілдің тілмашы.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
«Тіл — көңілдің тілмашы» деген мақал адамның ішкі ойын, сезімін, ниетін сыртқа шығаратын ең басты құрал — тіл екенін білдіреді. Адамның жүрегінде не барын, қуанышын да, ренішін де, ниеті мен мінезін де көбіне сөзі арқылы танимыз. Сондықтан тіл — жай дыбыс емес, көңілдің аудармашысы, ішкі әлемнің айнасы.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «көңіл» — адамның ішкі жан дүниесі, ал «тілмаш» — бір ойды екінші біреуге түсіндіретін аудармашы. Яғни тіл көңілдегі жасырын сезімді сөзге айналдырып, өзгелерге танытады. Бұл образ адамның шынайы болмысы сөзінен көрінетінін әдемі түрде жеткізеді. Сөздің өзі де мінезді, ниетті, тәрбиені байқататын белгі ретінде алынады.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақалдың мәні әсіресе қарым-қатынаста, әлеуметтік желіде, жұмыс барысында анық сезіледі. Адамның қалай сөйлегені оның қандай екенін көрсетеді. Мысалы, бір қызметкер әріптесіне сыпайы, анық сөйлесе, оның іші де жинақы, мәдениеті де жоғары екені байқалады; ал дөрекі, орынсыз сөз адамды бірден жағымсыз қылып көрсетеді. Сондықтан тілге сақ болып, ойды көркем әрі дұрыс жеткізу маңызды.