Татулық - байлық.
«Татулық - байлық.» — мағынасы қандай?
Негізгі мағынасы
Отбасында, ағайын арасында, ауылда татулық болса, ол кез келген дүниеден қымбат байлық. Тату үйде береке тұрады, бірлігі мықты жұрт бір-біріне көмектесіп, жоқтан бар жасайды. Ал араз елдің малы да, мүлкі де шашылады. Мақал байлықты тек мал-мүлікпен өлшемеуге, адамдар арасындағы жарастықты ең үлкен қазына деп бағалауға шақырады. Татулықтың өзі жаңа байлық әкеледі деген ой да осында жатыр.
Образдар мен теңеулер
Мақал екі сөзден тұрып, анықтама сияқты құрылған: «А — Б». Мұндай қысқа формулалар, мысалы «Денсаулық — зор байлық», естен шықпайды, ұран ретінде айтылады. Татулық — тату болу, бір-бірімен жарасып, ұрыспай өмір сүру. Байлық сөзі мұнда күтпеген мағынада қолданылған: ол малдың, ақшаның емес, адамдар арасындағы жарастықтың атауы. Осы ауыспалылық мақалдың күшін құрайды: көзге көрінбейтін нәрсе көзге көрінетін қазынаға теңеледі.
Қазіргі өмірде қолданылуы
Мақалды ағайын, отбасы мүшелері татуласқанда, той-жиында тілек ретінде, бала-шағаны ауызбірлікке шақырғанда айтады. Сарыны жылы, кейде тәрбиелік. Ата-ана балаларына: «Ұрыспаңдар, татулық — байлық», — дейді. Мақал әділетсіздікке үнсіз көнуге шақырмайды: шынайы татулық әділдікпен бірге жүреді.
Қолданылу жағдаяттары
— Мұраны бөлуде таласқа түсе жаздаған ағайынды жігіттерге аналары ортақ дастарқан жайып, мақалды айтты.
— Көрші екі отбасы ортақ қора салып, бірге шөп шапқанда, ақсақал оларды мақтап, мақалды еске алды.