Сындырып жақсаң, қырық жылға жетеді,
Қопарып жақсаң - бір жылға.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — отынды сындырмай, тұтас күйінде жақсаң, ол баяу жанады да, ұзаққа жетеді; ал қопарып, ұсақтап жақсаң, тез жанып, көпке бармайды. Астарлы мағынасы — кез келген істі ойланып, үнемдеп, ретімен атқарсаң, оның пайдасы ұзақ сақталады. Ал асығыс, бейберекет әрекет қысқа уақыттық нәтиже береді де, тез таусылады. Халық мұнда ұқыптылық пен есептің қадірін үйретеді.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «сындыру» — істі ұтымды, жинақы жүргізу белгісі. «Қопару» — ретсіздік, ысырап, шектен тыс шашыраңқылықтың бейнесі. «Қырық жыл» мен «бір жыл» — дәл сан емес, ұзақ пен қысқаның салыстырмасы. Яғни бір нәрсені орнымен пайдалансаң, берекесі көпке жетеді; орынсыз жұмсасаң, қолдағы мол дүние де аз уақытқа ғана жарайды.
Қазіргі өмірде
Бұл нақылды қаржыны басқаруда, уақытты жоспарлауда, ресурсты үнемдеуде қолдануға болады. Мысалы, айлықты түгелдей бірден шашып жібермей, қажетке бөліп жұмсаған адам айдың соңына дейін қиналмайды. Сол сияқты жұмысты жүйелі істеген кісі де артық күш жұмсамай, ұзақ мерзімді нәтиже алады.
Qoparyp jaqsań - bir jylǵa.