Сыбыр-сыбыр ойды бұзады,
Құрттаған қой қойды бұзады.
Көңілі бөлек өкпешіл адам,
Дауласам деп тойды бұзады.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал алауыздық пен ұсақ реніштің түбінде үлкен істі де бүлдіретінін ескертеді. Тура мағынасында сыбыр-сыбыр сөз ел ішіндегі тыныш ойды бұзады, ал құрттаған, яғни ауру не жүні түскен қой бүкіл отарға кесірін тигізеді. Астарлы мағынасы — көңілі бөлініп, өкпеге берілген адам да ортадағы береке мен қуанышты бұзады. Сондықтан бірлікті сақтап, орынсыз дау-дамайдан, іштарлық пен өсектен аулақ болу керек.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «сыбыр-сыбыр» — ашық айтылмайтын, бірақ араны ашатын өсек пен күдік. «Құрттаған қой» — бір жаман мінездің не бір дерттің көпке жұғатынын білдіретін бейне. «Той» — тек ас-дастарқан емес, елдің қуанышы, ортақ берекесі. Көңілі бөлек, өкпешіл адам сол қуанышты бұзатын кедергі ретінде көрсетілген.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал ұжымда, отбасында немесе достар арасында жиі қолданылады. Мысалы, жұмыс орнында бір қызметкердің сыртынан сыбырлап сөз таратуы бүкіл ұжымның ынтымағын әлсіретеді. Сондықтан мәселені ашық, сабырмен айтып шешу керек деген ойды білдіреді.
Qurttaǵan qoı qoıdy buzady.
Kóńili bólek ókpeshil adam,
Daýlasam dep toıdy buzady.