«Қырсықты қой қыста қырқылады.» — мағынасы қандай?
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — қырсық, көнбіс емес қойды қыста қырқу қиын әрі қолайсыз жұмыс дегенді білдіреді. Астарлы мағынасы — мінезі қыңыр, айтқанға көнбейтін адам өзіне де, айналасына да қиындық туғызады. Мұндай адамға ақыл айту, тәртіпке салу немесе ортақ іске икемдеу оңай емес, сондықтан қырсықтықтан арылу қажет екенін ескертеді.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы "қой" — тыныш, жуас мінездің символы, ал "қырсық қой" — шектен шыққан қыңырлықтың бейнесі. "Қыста қырқылу" — орынсыз уақыт, қолайсыз жағдай дегенді аңғартады. Яғни, дұрыс мезгілде, дұрыс жолмен істелмеген іс ауырлап кетеді. Образ арқылы халық адам мінезін мал тіршілігімен салыстырып, ойды өте ықшам жеткізген.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақалды өз пікірінен қайтпайтын, бірлесіп жұмыс істеуге бөгет болатын адамдарға байланысты қолдануға болады. Мысалы, топтық жобада бір адам бәріне қарсы болып, ешқандай ұсынысты қабылдамаса, жұрт "қырсықты қой қыста қырқылады" деп, оның қыңырлығы жұмысты қиындатып тұрғанын ескертеді. Мақал сабырлы болуға, уақыт пен орынды есептеуге үйретеді.