Су жүрген жер - береке,
Ел жүрген жер - мереке.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал су жүрген жерде тіршілік нәрленіп, егін көгеріп, мал мен адамға ырыс көбейетінін білдіреді. Ал ел жүрген жерде думан, тіршілік, қарым-қатынас, қуаныш артып, орта жанданады. Астарлы мағынасы — қайда халық көп болса, сол жерде береке мен мереке қатар жүреді; ынтымақ бар жерде ырыс та, қызық та мол болады.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «су» — өмірдің, өсіп-өнудің, құнар мен молшылықтың нышаны. «Жүрген жер» деген тіркес судың өткен жерді нәрлендіретінін көрсетеді. Ал «ел» — қауым, жұрт, көпшілік. «Мереке» сол елдің бас қосуы, бірлігі, қуанышы дегенді аңғартады. Яғни су мен ел — береке әкелетін екі үлкен құндылық ретінде алынған.
Қазіргі өмірде
Қазіргі заманда бұл мақал адамдар көп жиналған, ұйымшыл ортада жұмыс та, ой да, іс те алға басатынын еске салады. Мысалы, бір ауыл тұрғындары бірігіп көшені тазаласа, ағаш ексе, сол жер көркейіп, елдің көңілі де көтеріледі. Демек, ортақ іске жұмылған жұрттың ырысы артады, ынтымағы бекіп, берекесі көбейеді.
El júrgen jer - mereke.