Шөлмен жүрсең де, жолмен жүр,
Жол көлге, көл елге аларады.
Jol kólge, kól elge alarady.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал адамды адаспай, жөн-жосықпен жүруге үндейді. Тура мағынасында шөл далада жүрсең де, белгіленген жолдан шықпа деген ой айтылады. Астарлы мағынасы — қандай қиындық болса да, тура жолды, дұрыс тәртіпті, адал бағытты ұстану керек. Жолдан тайған адам ақыры жаңылады, ал жөнімен жүрген адам мақсатына жетеді.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы шөл — өмірдің қиындығы, таршылық пен сынақ. Жол — дұрыс бағыт, ақылға қонымды шешім, адамшылық жолы. Көл — молшылық, тоқшылық, жайлы мекен, ал ел — қауым, орта, береке-бірлік белгісі. «Жол көлге, көл елге аларады» дегені: дұрыс бағыт адамды игілікке, тыныш өмірге, көптің ортасына жеткізеді дегенді білдіреді.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал бүгін де өзекті. Мысалы, жас адам жұмыс іздегенде жеңіл табысқа емес, адал еңбекке сүйенсе, біртіндеп тұрақты жетістікке жетеді. Яғни қысқа жол емес, дұрыс жол ұзақ мерзімде пайда әкеледі.