Күшті қауіпті емес, кекшіл қауіпті.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — адамның күші өзінен-өзі қауіпті емес, ал кек сақтайтын, өш алуға бейім адам әлдеқайда қатерлі. Астарлы мағынасы: күшті кісі сабырмен, ақылмен әрекет етсе, ол зиян келтірмейді; ал жүрегінде кегі бар адам бір сәттік ашумен үлкен дау тудыруы мүмкін. Мақал адамға ашуды тежеп, өкпе мен өшпенділікті өсірмеуді ескертеді.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «күшті» сөзі тек дене қуатын емес, кез келген билік, бедел, мүмкіндік иесін де білдіреді. Ал «кекшіл» — ішіне кек сақтап, қолайы туса қайтаруға дайын адам бейнесі. Халық кектің іштей жиналған у секілді екенін, ал оның салдары сыртқы күштен де қауіпті болатынын меңзейді. Яғни қауіпті нәрсе — қару емес, оны дұрыс қолданбайтын мінез.
Қазіргі өмірде
Қазіргі заманда бұл мақалды жұмыс орнында, отбасында, әлеуметтік желіде жиі қолдануға болады. Мысалы, әріптес біреуге ренжіп, кейін сөзбен жамандап, әдейі кедергі жасаса, мұндай кекшілдіктің өзі үлкен мәселе туғызады. Сондықтан келіспеушілікті ашық сөйлесіп шешу, кешіре білу — ең дұрыс жол.