Құдағи өзіне сайымен жарасады,
Қуырдақ шыжғырған майымен жарасады.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал сыртқы сұлулықты да, ішкі үйлесімді де орнымен бағалау керек деген ой айтады. Құдағи мен құдағи, яғни құдалық арқылы жақындасқан жандардың бір-біріне жарасымды, тең дәрежеде, мінезі мен болмысы үйлесімді болғаны жақсы. Екінші жолдағы қуырдақтың майы — оның дәмін келтіретін негізгі нәрсе, сондықтан әр зат өз табиғатына сай болса ғана сәні де, мәні де артады. Астарлы мағынасы — адам да, отбасы да, қатынас та өз орнын тауып, өзіне лайық жөнімен болса құтты болады.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «құдағи» — ел ішіндегі сыйлы, салмақты әйел тұлғасының образы. «Өзіне сайымен жарасады» деуі — теңдік, үйлесім, жарасым дегенді білдіреді. Ал «қуырдақ шыжғырған майымен» — дәм мен көрік беретін нәрсе өз орнында тұрса, нәтижесі жақсы болатынын меңзейді. Яғни халық өмірдегі жарасымдылықты ас дайындау көрінісі арқылы өте нанымды жеткізген.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал адамдардың бір-біріне сәйкес келуі, ортақ түсінік пен мінез үйлесімі туралы айтқанда қолданылады. Мысалы, екі отбасы құда болып, құдалықта салт-дәстүрі жарасып, әңгімесі үйлесіп отырса, үлкендер: «Құдағи өзіне сайымен жарасады» деп ризашылық білдіруі мүмкін.
Qýyrdaq shyjǵyrǵan maıymen jarasady.