Көкте байлау,
Жерде тұрлау жоқ.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы: көкте ештеңені мықтап байлап қою мүмкін емес, жерде де бір орында қазықша қатып тұратын тұрақ жоқ. Астарлы мағынасы: өмірде мәңгі өзгермейтін, қозғалмайтын нәрсе жоқ; адам да, заман да, жағдай да үнемі ауысып отырады. Сондықтан бір күйге масаттанып қалмай, өзгеріске дайын болып, сабырмен өмір сүру керек.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы көк — қол жетпейтін биік, өзгермелі кеңістік; ал жер — адамның тіршілігі өтетін нақты орта. Байлау мен тұрлау сөздері тұрақтылықты білдіреді. Осы екі образ арқылы халық өмірдің өткіншілігін, дүниенің баянсыз екенін бейнелі түрде жеткізген. Яғни адам жоспарын құрғанмен, бәрі бірдей өз қалауынша жүре бермейді.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал қазіргі заманда да орынды. Мысалы, бір адам қызметі мәңгі осылай қала береді деп ойласа, кейін қысқарту не өзгеріс келгенде қиналып қалады. Ал жағдайдың ауыспалы екенін түсінген адам алдын ала білімін арттырып, басқа мүмкіндікке дайын жүреді. Демек, мақал адамды икемділікке, сақтыққа және сабырға тәрбиелейді.
Jerde turlaý joq.