Кері кеткен бай кедейден қарыз сұрар.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал байлық пен жағдайдың тұрақты еместігін меңзейді. Басында дәулеті тасып тұрған адам да кейін ісі кері кетсе, қарапайым кедейдің өзін жағалап қарыз сұрауға мәжбүр болады. Астарлы мағынасы — адам байлығына мастанбауы, бүгінгі барға сеніп, ертеңгі күнді ұмытпауы керек. Дәулет те, мәртебе де бір қалыпта тұрмайды.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «бай» мен «кедей» — тек екі адам емес, өмірдің екі түрлі қалпы. «Кері кеткен» тіркесі істің оңынан емес, теріс айналуын, сәтсіздікке ұшырауын білдіреді. Ал «қарыз сұрар» дегені — адамның бұрынғы абыройы мен байлығына қарамастан, мұқтаждық алдында бәрі тең болатынын көрсетеді.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақалды кәсібі жүріп тұрған адам кенет шығынға ұшырағанда, не қаржысы дұрыс жоспарланбаған кезде қолдануға болады. Мысалы, табысы мол кәсіпкер нарық құлдырап, айналым ақшасы жетпей қалса, бұрын көмектеспеген адамдардан да көмек сұрауы мүмкін. Сондықтан мақал адамды есеппен өмір сүруге, тәуекелді алдын ала ойлауға үндейді.