Келсем өз аяғым,
кетсем өз аяғым.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
«Келсем өз аяғым, кетсем өз аяғым» деген мақал адамның бір іске өз еркімен келіп, өз қалауымен кететінін білдіреді. Тура мағынасында бұл — жүріп келу, жүріп қайту. Астарлы мағынасы — адам ешкімге жалтақтамай, біреудің жетегінде кетпей, өз шешімімен өмір сүруі керек. Яғни, өз ісіне өзі жауап беріп, намысын сақтаған адам ғана қадірлі.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «аяқ» — адамның еркі, дербестігі, өз жолын өзі таңдауының символы. «Келу» мен «кету» — бір ортаға кіру мен одан шығуды ғана емес, кез келген қарым-қатынасқа, жұмысқа, сапарға, тіпті өмірлік таңдауға қатысты ойды білдіреді. Мұнда ешқандай зорлық жоқ, бәрі адамның өз қалауымен жасалатыны аңғарылады.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал әсіресе жұмыс, оқу, достық, не отбасы мәселесінде өз орнын таба алмай жүрген адамға сай айтылады. Мысалы, бір адам бір мекемеде жүріп, жағдайы ұнамаса, бірақ батылы жетпей кетпей жүре берсе, тәжірибелі кісі: «Келсем өз аяғым, кетсем өз аяғым» деп, өз шешіміңді өзің қабылда дегенді ескертеді.
ketsem óz aıaǵym.