Бойдақ жігіт - ел күйеуі.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
«Бойдақ жігіт - ел күйеуі» деген мақал жас жігіттің тек өз басының емес, бүкіл елдің де назарында болатынын білдіреді. Тура мағынасында бойдақ — үйленбеген жігіт, ал «ел күйеуі» — жұртқа ортақ, көптің үміт артқан азаматы. Астарлы мағынасы: жігіттің мінезі, жүрісі, сөзі, ісі елге үлгі болуы керек; ол жауапсыз, жеңілтек болмай, салмақты, тәрбиелі, абыройлы адам болуға тиіс.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «күйеу» сөзі тек отбасылық ұғымды емес, жауапкершілік пен ел алдындағы беделді меңзейді. «Ел» — халық, көпшілік, орта; ал жігіт сол ортаның сенімін арқалаған азамат ретінде бейнеленеді. Яғни мақал жігітті жеке адам емес, қоғамға қызмет ететін тұлға деңгейінде көрсетеді.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал әлі де өзекті: жас жігіттің мәдениеті, тәртібі, сөзі әлеуметтік ортада бірден байқалады. Мысалы, университетте немесе жұмыста жүрген жігіт өзіне сеніп тапсырылған істі тиянақты орындаса, үлкенге құрмет, кішіге ізет көрсетсе, жұрт оны «елге сыйлы азамат» деп бағалайды. Сондықтан мақалда жігітке артылар сенім мен талап жоғары екені айтылған.