Бой жетпеген жерге ой жетеді.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бой жетпеген жерге ой жетеді дегеніміз — адамның күші, қолы не мүмкіндігі жетпейтін іске ақылы, қиялы, ойы арқылы жетуге болатынын білдіреді. Тура мағынасында бойы ұзын адам алыстағы не биіктегі нәрсеге қолын жеткізе алады. Ал астарлы мағынасы бойынша, адам кейде тікелей әрекет ете алмайтын жағдайда да ойланып, болжап, жоспар құрып, шешім таба алады. Яғни ақыл мен ойдың күші дене мүмкіндігінен де кең.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «бой» — адамның физикалық күші мен шегі, ал «ой» — парасат, зерде, қиял, алдын ала болжау қабілеті. Екі ұғымды қарсы қою арқылы халық ақылдың биіктігін көрсетеді. Мұнда ойды көзге көрінбейтін, бірақ алысқа жететін рухани күш ретінде бейнелейді. Бұл — адамның санасы көп нәрсені шешетінін танытатын дәл образ.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал оқуда, жұмыста, тіпті тұрмыста да жиі қолданылады. Мысалы, бір адам қолында құрал болмаса да, мәселені ақылмен шешеді: компьютер бұзылса, өзі жөндеу жолын іздеп, интернеттен қарап, дұрыс шешім табады. Демек, кей кезде күштен гөрі ой ұтады.