Білім сүріндірмейді, білек сүріндіреді.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал білімді адамның жолын ашып, оны ұятқа қалдырмайтынын білдіреді. Ал күшке, қолдың қайратына ғана сүйенген адам кейде асығыстықтан, қызбалықтан немесе өрескел қимылдан сүрініп кетуі мүмкін. Тура мағынада — білім адамды дұрыс бағыттайды, ал білек, яғни тек күш, әрдайым жол көрсете бермейді. Астарлы мағынасы — ақыл мен сауат күштен биік, ойланған іс қателікті азайтады.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «сүріну» сөзі өмірдегі қате жасау, жеңіліс табу, абыржып қалу дегенді аңғартады. «Білім» — адамның ішкі шамшырағы, бағыт беретін күш; ал «білек» — тек физикалық қуаттың белгісі. Халық білімді адамның қадамы нық, ал тек күшке сенгеннің тірлігі тайғанақ болатынын осылай бейнелеген.
Қазіргі өмірде
Қазіргі заманда бұл мақал әсіресе оқу мен мамандық таңдауда маңызды. Мысалы, бір адам құрылысқа тек күшім жетеді деп емес, техника қауіпсіздігін, өлшеуді, жоспарлауды үйреніп барса, қателік азаяды. Яғни білім адамды сүрінуден сақтайды, ал білімсіз әрекет көп жағдайда жаңылысқа ұрындырады.