Білім - ер азығы,
Ер -ел қазығы.
«Білім - ер азығы, Ер -ел қазығы.» — мағынасы қандай?
Негізгі мағынасы
Білім ерді, яғни азаматты қоректендіретін азық, ал ер — елдің тірегі, қазығы. Тізбек бойынша білім азаматты қалыптастырады, азамат елді ұстап тұрады; демек, елдің беріктігі де білімге барып тіреледі. Ер мұнда тек батыр емес, елге қызмет ететін саналы азамат. Мақал жеке адамның білімі бүкіл елдің ісіне айналатынын көрсетеді.
Образдар мен теңеулер
Азық — жолға, жорыққа алынатын тамақ, жолаушының қуат көзі. Қазық — жерге қағылған, ат байлайтын, киіз үйді бекітетін тірек. Ер мен ел, азық пен қазық — дыбысы жақын сөздер, мақал соларға құрылған: «ер — ел», «азығы — қазығы». Тізбектің әр буыны келесісін ұстап тұрады, мақалдың өзі де шынжырдай жалғасады.
Қазіргі өмірде қолданылуы
Ел болашағы, жастарды оқыту туралы әңгімеде, салтанатты сөздерде айтылады. Жас жігітке оқудың маңызын түсіндіргенде ақыл ретінде де қолданылады. Мысал: «Ауылдан шыққан балалар инженер, дәрігер болып оралса, ауыл да көркейеді. Білім — ер азығы, ер — ел қазығы».
Қолданылу жағдаяттары
— Ауылдың үздік түлектеріне шәкіртақы тапсырылған жиында ақсақал бата беріп, мақалды айтады.
— Әскерге аттанатын ұлын шығарып салған әке оған кітап сыйлап, қызметтен кейін оқуды жалғастыруды тапсырып, мақалды қосады.
Er -el qazyǵy.