Еңбек, кәсіп туралы 1060

Еңбек туралы мақал-мәтелдер еңбекқорлықты дәріптеп, табандылық пен адал маңдай тердің қадірін ұқтырады.

1060
Мақал-мәтел
295.9K
Қаралым
279
Орташа
Тегін жеген мал тесіп шығады.
**Негізгі мағынасы** Тегін келген нәрсенің сұрауы болады, оңай олжа көбіне опа бермейді. Мақалдың тура мағынасы — малды...
LAT 217
Шолжимасыз мал жайма.
**Негізгі мағынасы** «Шолжимасыз мал жайма» деген мақал малды тәртіппен, бақылаумен бағу керек дегенді білдіреді. Тура...
LAT 217
Ешкі бақсаң, түбіті көп, мүйізі пышаққа сап.
**Негізгі мағынасы** Ешкі бақсаң, одан тек сүт не ет қана емес, қосымша пайда да табуға болады деген ой айтылады. Ешкіні...
LAT 217
Жегіштің батасы көп, малы жоқ.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал тойымсыз, қанағатсыз адамның сөзі көп болғанымен, шын берері аз екенін меңзейді. Тура мағ...
LAT 217
Кедейдің ауы жүрмес,
Ауы жүрсе, дауы жүрмес.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал кедей адамның тұрмысы ауыр болса, оның тіршілігі де, жан тыныштығы да оңай болмайтынын бі...
LAT 217
Тегін ағаш тез қасында жатпайды.
**Негізгі мағынасы** Тегін, оңай келген нәрсенің қадірі аз болады, ал шын пайдалы дүние бірден табыла салмайды. Мақалды...
LAT 217
Маусым - табаныңнан таусыл.
**Негізгі мағынасы** «Маусым - табаныңнан таусыл» мақалы уақыттың, мезгілдің қадірін білуге шақырады. Тура мағынасында...
LAT 217
Тайлаққа артқан теңдей.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — тайлаққа артылған жүк тең болып, екі жағына бірдей бөлінген. Астарлы м...
LAT 217
Бұлақ суын теңізге сүйрейді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: бұлақтың суы өздігінен ағып, ақырында теңізге барып құяды. Астарлы мағы...
LAT 217
Атан өгіз мүйізімен де соқа сүйретеді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — атан өгіз мүйізімен соқа сүйрете алады деген ой. Астарлы мағынасы — кү...
LAT 217
Түйелі кісі күйлі,
Сиырлы кісі сыйлы.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: түйесі бар адам тұрмысқа берекелі, сиыры бар адам ел ішінде қадірлі бол...
LAT 216
Аңшының өлімі ауда,
Сушының өлімі суда.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал әр адамның өз кәсібіне, жүрген жолына сай тағдыры болатынын аңғартады. Тура мағынасында а...
LAT 216
Қора толы қойыңды қотыр тоқты бүлдірер.
**Негізгі мағынасы** Қора толы қой — мол ырыс, жиналған еңбек пен берекенің белгісі. Ал қотыр тоқты — әлсіз, ақауы бар,...
LAT 216
Диқан жауында тыяды,
Балықшы дауылда тыяды.
**Негізгі мағынасы** Диқан өз еңбегін жауын-шашынға қарап жоспарлайды: егіннің өсуі мен өнімнің мол болуы үшін ауа райын...
LAT 216
Егінші еселеп,
Кеусенші кеселеп алады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — егін салған адам еңбегінің жемісін молынан көреді, ал кеусенші дайын ө...
LAT 216

Ең көп оқылған

Ас біреудікі болғанмен қарын өзіңдікі,
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — ас-су біреудің дастарқанынан, өзгенің қолынан келуі мүмкін, ал оны қор...
5 LAT 1.7K
Жер - таусылмайтын қазына.
**Негізгі мағынасы** «Жер - таусылмайтын қазына» деген мақалдың тура мағынасы — жердің адамға берер байлығы өте көп, он...
4 LAT 1.5K
Бір кісі қазған құдықтан мың кісі су ішеді.
**Негізгі мағынасы** Бір адамның еңбегі мен жасаған игілігі көпке пайда әкелетінін білдіреді. Тура мағынасында бір кісі...
2 LAT 1.3K
Бөрі азығы мен ер азығы жолда.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — қасқыр да, ер адам да өз несібесін жол жүріп, іздеп табады. Астарлы ма...
1 LAT 1.2K
Адамнан адамның несі артық?
Бір-ақ ауыз сөзі артық;
Малдан малдың несі артық?
Бір-ақ асым еті артық.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адам мен малдың қадірін салыстырып, ең үлкен артықшылықтың аз ғана нәрседе емес, мәнді сө...
LAT 930
«Еңбек туралы» мақал-мәтелдер — қазақтың тұрмыс-тіршілігі мен дүниетанымында еңбектің орнын айқындайтын даналық сөздер. Бұл топтамада адал еңбек, маңдай тер, кәсіп, шеберлік, тәртіп пен жауапкершілік секілді ұғымдар қысқа да нұсқа нақыл арқылы беріледі.

Мұндай мақал-мәтелдер адамды еріншектікке қарсы тұрып, табандылыққа, үнемшілдікке және нәтиже үшін әрекет етуге үндейді. Оқуға, жұмысқа, шаруашылыққа қатысты мәнді ойлар арқылы ұрпақты еңбекқорлыққа тәрбиелеп, жетістікке жетудің жолы еңбекте екенін еске салады.