Жұмыры бардың ғұмыры бар.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — қолында күші, жігері, іс істеуге қабілеті бар адамның өмірі де, тіршілігі де жалғасады деген ой. Астарлы мағынасы — еңбектене алатын, әрекет қылатын адам ешқашан өмірден қысылмайды, өз несібесін табады. Яғни адамды алға сүйрейтін нәрсе — күш пен қимыл, тірлікке бейімдік.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «жұмыр» сөзі адамның жұдырығы, яғни күші мен қайраты ретінде алынған. «Ғұмыр» — өмір, тіршілік. Халық «жұмыры бар» деп тек дене күші бар адамды емес, қайратты, еңбекке жарамды, іс бастай алатын жанды меңзейді. Жұдырық пен ғұмырды қатар қою арқылы өмірдің мәні әрекетпен өлшенетінін бейнелеп тұр.
Қазіргі өмірде
Қазіргі кезде бұл мақал еңбекқорлық пен белсенділікті дәріптеу үшін қолданылады. Адам өз ісіне сеніп, жұмыс істесе, қиындықты жеңеді деген ойды білдіреді. Мысалы, жұмыссыз жүрген адам бос отыра бермей, жаңа кәсіп үйреніп, қолынан келетін ісін бастаса, «Жұмыры бардың ғұмыры бар» дегеннің мәні ашылады. Бұл сөз адамды жалқаулықтан емес, әрекеттен қуат алуға шақырады.