Мақал "Жүйкесі - жүн, жігері - құм" адамның психологиялық әлсіздігін, тәртіпсіздігін және жігерсіздігін сипаттайды. Мұндағы "жүйкесі - жүн" дегені адамның жүйкесінің жұқа, әлсіз екенін білдіреді; ал "жігері - құм" дегені адамның мақсатқа жету үшін қажетті қарқын мен жігерінен жұрдай екенін көрсетеді.

Бұл мақал әлсіз адамдарды, қиындықтарға төтеп бере алмайтын жандарды сипаттауда қолданылуы мүмкін. Яғни, мұндай адамдар өмірдегі қиындықтарды жеңуге қабілетсіз, психологиялық тұрғыдан да, физикалық тұрғыдан да сенімсіз болып табылады.