Тисе терекке, тимесе бұтаққа.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал «бір әрекет жасасаң, қалай да бір нәтижеге жет» деген ойды білдіреді. Тура мағынада: тас лақтырса, терекке тисе де, тимесе де бұтаққа ілінсін дегендей. Астарлы мағынада: адам талаптанып, тәуекел еткенде, міндетті түрде бір пайдасын көреді. Яғни, ниет етіп, қимылдаудың өзі бос отырмай, бір іске ұмтылудың белгісі.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «терек» — алыстағы, үлкен мақсатты; «бұтақ» — соған жетпесе де, жақын тұрған кіші нәтиже мен аз олжаны меңзейді. «Тию» — толық жетістік, «тимеу» — ойлағандай болмау. Бірақ мақалдың түйіні: қол қусырып отырғаннан гөрі, әрекеттенудің өзі тиімді. Халық бұл арқылы тәуекел мен белсенділікті бейнелеген.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл сөзді оқу, жұмыс, бизнес сияқты салада жиі қолдануға болады. Мысалы, бір жас маман бірнеше жерге түйіндеме жіберіп, бәрінен де жауап алмаса да, бір компаниядан шақыру алса — мақалдың мәні осы. Яғни, талпыныс ешқашан толық зая кетпейді, әрекет еткен адам бір жолын табады.