Тесік моншақ жерде қалмас.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы: тесілген, яғни жібі үзілген моншақ жерге түссе, жоғалмай, бір күні табылады деген ойды білдіреді. Астарлы мағынасы: бағалы нәрсе, жақсы адам, пайдалы іс немесе орынды мүмкіндік ешқашан зая кетпейді. Уақытша көзден таса болса да, өз құнын жоғалтпайды, түбінде өз иесін табады немесе нәтижесін береді.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «моншақ» — қымбат, қадірлі дүниенің белгісі. «Тесік» сөзі оның тізбектен үзіліп қалғанын, яғни бір сәттік бытыраңқылықты меңзейді. «Жерде қалмас» дегені — жоғалған нәрсе түбінде қайта табылатынын, ал шын бағалы нәрсе көмескі тартпайтынын аңғартады. Халық осы образ арқылы үмітті, сабырды және құндылықтың өтпелілігіне сенімді жеткізген.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал өмірде еңбегі мен таланты бар адамның жолы жабылмайтынын айту үшін қолданылады. Мысалы, бір студент қиындыққа түсіп, бір емтиханнан құлағанмен, талабы мықты болса, келесі жолы міндетті түрде жетістікке жетеді. Яғни уақытша сәтсіздік — түпкі нәтиженің жойылғаны емес.