«Шар болат шоқта шыңдалады.» — мағынасы қандай?
Негізгі мағынасы
Шар болат шоқта шыңдалады — адам да, мінез де, қабілет те қиындық пен сынақ арқылы жетіледі деген сөз. Тура мағынасында болат отқа қыздырылып, соғылып, шыңдалғанда ғана берік болады. Астарлы мағынасы — өмірдегі ауыртпалық, еңбек, тәжірибе адамды төзімді, мықты, сабырлы етеді. Қиындыққа қашпай, оны дұрыс еңсерген кісі ғана нағыз қайрат иесіне айналады.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «шар болат» — әлсіз емес, бірақ әлі толық қалыптаспаған нәрсенің бейнесі. Ал «шоқ» — сынақ, ыстық тартыс, өмірдің ауыр мектебі. Болаттың отта шыңдалуы адам жанының да өмір дауылында бекитінін аңғартады. Яғни, жалыннан өткен металл секілді, бейнет көрген адам да рухани тұрғыдан күшейеді.
Қазіргі өмірде қолданылуы
Бұл мақал оқу, жұмыс, спорт, кәсіп сияқты салаларда жиі қолданылады. Мысалы, жас маман алғашында қателесіп, тәжірибесіздік көрсе, сол қиын кезеңдерден сабақ алып, кейін жақсы маман болып қалыптасады. Сондықтан бұл нақыл адамды сынақтан қорықпауға, қайта оны өсу мүмкіндігі деп қабылдауға үйретеді.