Піскен асқа тік қасық.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Піскен асқа тік қасық — дайын тұрған іске араша болғыш, ортаға түсіп үлес алғыш адамды меңзейді. Тура мағынасында бұл — тамақ пісіп, дастарқанға қойылғанда қасықты тік ұстап, бірден жеуге әзір тұру. Астарлы мағынасы — еңбек сіңірмей, дайын дүниенің игілігін пайдалануға құмартқан жан туралы. Яғни, біреу әуреленіп, біреу тынбай еңбек етіп жатқанда, үшінші біреу ең соңында келіп пайдасын көргісі келеді.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «піскен ас» — дайын болған ырыс, табыс, олжа. Ал «тік қасық» — шапшаң қимылдап, дайынға ұмтылған адамның бейнесі. Қасықтың тік тұруы асығыстықты, ашкөздікті, дайын дүниеге көз сүзуді білдіреді. Халық бұл арқылы еңбексіз келген нәрсенің қадірі аз болатынын емеурінмен жеткізеді.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал дайын жобаның соңына келіп, еңбегі сіңбесе де, табысын бөлгісі келетіндерге қатысты айтылады. Мысалы, бір қызметкер айлап жұмыс істеп, есепті дайындайды, ал соңында басқа біреу келіп, марапатты өз атына жаздырмақ болса, осы мақал орынды айтылады.