Өткен бұлттан жаңбыр күтпе.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал өткен іске қайта оралып, одан пайда күтпе дегенді білдіреді. Яғни, біткен нәрседен қайыр жоқ, өткен қателікке немесе өтіп кеткен мүмкіндікке телмірмей, алдағы істі ойлау керек. Астарлы мағынасы — адам уақытын босқа жоғалтпай, жаңа шешім қабылдап, өмірді алға сүйреуі тиіс.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «бұлт» — уақытша құбылыс, өткінші жағдай. «Жаңбыр» — ырыс, пайда, нәтиже белгісі. Өткен бұлттан жаңбыр күтпеу — көзден ғайып болған нәрседен нәтиже шықпайтынын бейнелейді. Табиғаттағы бұл көрініс арқылы халық өмір заңын өте дәл жеткізген: өткен шақ қайтып келмейді, сондықтан үмітті келешекке артқан жөн.
Қазіргі өмірде
Қазіргі заманда бұл мақал істен шыққан жобаға, аяқталған қатынасқа не жіберілген мүмкіндікке байланыста жиі айтылады. Мысалы, студент емтиханға дайындалмай, өткен аптадағы бос уақытын ойлап өкінудің орнына, алдағы сынаққа нақты жоспар құруы керек. Сол кезде «өткен бұлттан жаңбыр күтпе» деп, өткенді қумауға, әрекетті бүгіннен бастауға үндейді.