Өлсек, көріміз бір,
Шықсақ, төріміз бір.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы: өмірде де, өлімде де бірге болу. Астарлы мағынасы — ағайынның, туыстың немесе ең жақын жандардың қуанышта да, қиындықта да бірлікті сақтауы. «Көріміз бір» деуі — тағдыр ортақ, ақырғы мекен бәріне бір екенін еске салады; ал «төріміз бір» деуі — тірлікте де, сый-құрметте де айырылмау, бір дастарқаннан дәм тату, бір үйдің адамындай болу дегенді білдіреді. Бұл жерде туғандықтың қадірі, татулықтың салмағы, арадағы бөлінбес жақындық айтылады.
Образдар мен теңеулер
«Көр» — өлімнің, өткінші өмірдің бейнесі. Ол адам баласының баянсыз екенін, бәріміздің түбіміз бір екенін меңзейді. «Төр» — қазақ ұғымында ең құрметті, ең сыйлы орын. Сондықтан «төріміз бір» деген сөз жақындықты, сыйластықты, ортақ үй мен ортақ ниетті білдіреді. Екі қарама-қарсы образ арқылы мақал өмірдің басы мен соңы да, қуанышы мен қайғысы да ортақ болуға тиіс деген ойды күшейтеді.
Қазіргі өмірде
Бұл мақалды туыстар арасында реніш туып, ара-қатынас суи бастағанда айтуға болады. Мысалы, ағайындар мүлікке бола бөлініп кетпей, ортақ мәселені ақылмен шешкені дұрыс. Осындай кезде «Өлсек, көріміз бір, шықсақ, төріміз бір» деп, бір-біріне деген сыйластықты еске салады.
Shyqsaq, tórimiz bir.