Өлім - ұзақ жолдың алысы.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
«Өлім — ұзақ жолдың алысы» деген мақал адам өмірінің қысқалығын әрі оның соңғы шегі өлім екенін астарлап білдіреді. Тура мағынасында өлім — бәріміз баратын соңғы нүкте, ал астарлы мағынасында бұл тіршіліктің өткіншілігін, дүниенің мәңгі еместігін еске салады. Адам қанша алысқа барса да, қанша жоспар құрса да, өмірдің түбі бір өлімге тірелетінін ұқтырады. Сондықтан бұл сөз адамды сабырлы болуға, артық даңққа, дүниеқоңыздыққа салынбауға шақырады.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «ұзақ жол» — адамның бүкіл ғұмырының бейнесі. Жол дегеніміз — басталуы, бұрылысы, қиындығы, мақсаты бар сапар. Ал «алысы» — сол сапардың ең соңғы межесі, яғни өлім. Қазақ дүниетанымында өмір жолмен салыстырылады, себебі адам да бір межеден екіншісіне қарай жүріп отырады. Бұл образ өмірдің баянсыздығын терең әрі әсерлі жеткізеді.
Қазіргі өмірде
Қазіргі заманда бұл мақал адамға уақытты қадірлеуді, өмірді мәнді өткізуді ескертеді. Мысалы, біреу тек байлық жинап, отбасысына, денсаулығына, рухани дамуына көңіл бөлмей жүрсе, осы мақал оның есіне тіршіліктің шегі бар екенін салады. Яғни, адам бүгінгі күннің қадірін біліп, жақсы іс жасап, алдындағы жандарға пайдасын тигізуі керек.