Оқуға сенген ұмытшақ,
Жазуға сенген жаңылшақ.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы: оқуға ғана сеніп, жазып қоймасаң, ұмытшақ боласың; ал жазуға ғана сеніп, дұрыс тексермесең, жаңылысасың. Астарлы мағынасы — білімді берік сақтау үшін тек тыңдау аз, оны ойға тоқып, жазып, қайталап отыру қажет. Адам есте сақтауға да, ұқыптылыққа да сүйенуі керек.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «ұмытшақ» сөзі — есте сақтау әлсіздігін, ал «жаңылшақ» — қате жіберуге бейімділікті білдіреді. «Оқуға сену» мен «жазуға сену» — адамның бір ғана тәсілге арқа сүйеп қалуын көрсететін бейнелі тіркес. Яғни, білімді меңгеруде көзбен көру, құлақпен есту, қолмен жазу сияқты бірнеше жолдың бірге жүргені дұрыс деген ой жатыр.
Қазіргі өмірде
Қазіргі уақытта бұл мақал оқушылар мен студенттерге өте сай келеді. Мысалы, емтиханға дайындалғанда тек оқып қою жеткіліксіз, қысқаша конспект жазып, қайталап отырсаң, материал жақсы есте қалады әрі қателесу азаяды. Сондықтан мақал ұқыптылыққа, жүйелі оқу мен жазба мәдениетіне үндейді.
Jazýǵa sengen jańylshaq.