Қыздың сырын төркіні біледі.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Қыздың сырына ең жақын, ең жақсы білетін адамдар — оның төркіні, яғни өз әке-шешесі мен туған-туысы. Бұл мақал тура мағынасында қыздың ішкі жай-күйін, көңіл күйін, мінезін, басынан өткенін өз үйі жақсы танитынын айтады. Астарлы мағынасы — адамға ең жақын орта оның жан дүниесін терең түсінеді, сондықтан отбасы мүшелерінің ақылы мен қамқорлығы ерекше бағалы.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы "қыз" — тек бір адам емес, нәзіктік, ішкі сыр, ар-намыс ұғымының символы. "Сыр" — адамның айтылмайтын мұңы, қуанышы, ойы. Ал "төркін" — туған үй, түп-тамыр, мейірім мен сенім мекені. Осы образдар арқылы мақал туыстық байланыстың беріктігін және жақын жанның көңілін ең алдымен өз отбасы түсінетінін көрсетеді.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал қазіргі кезде де отбасы ішіндегі түсіністікке, қыз баланың жағдайын жат жұрттан бұрын өз үйі ойлайтынына қатысты айтылады. Мысалы, қыз ұзатылған соң көңілі түсіп жүрсе, анасы мен әпкесі оның сырын бірден байқап, демеу береді. Сонда "Қыздың сырын төркіні біледі" деп, ең жақын адамдардың қолдауы маңызды екенін білдіреді.