Қына тасқа бітеді,
Білім басқа бітеді.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Қына тасқа жабысып өсетіні сияқты, білім де адамның басында, яғни ой-санасында орнығады деген ой айтылады. Мақалдың тура мағынасы — қынаның тасқа бітуі; астарлы мағынасы — білім сыртқы әшекей емес, адамның ақылын, танымын, мінезін қалыптастыратын ішкі қазына. Білімді адам оны есте сақтап қана қоймай, өмірде қолданады, сондықтан ол адамның болмысымен бірге өседі.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы қына — баяу өсетін, бірақ берік орнығатын өсімдік. Тас — қатты, тұрақты нәрсе. Осы образ арқылы білімнің де тез ұмытылмайтын, терең сіңетін қасиеті меңзеледі. «Басқа бітеді» деген тіркес білімнің адамның ойына, зердесіне қонады дегенді білдіреді. Яғни білімді сыртта сақтамайсың, ол адамның өзімен бірге жүреді.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал оқудың, ізденістің, үздіксіз үйренудің мәнін түсіндіру үшін айтылады. Мысалы, мектепте бала жаңа тіл үйренсе, ол кейін сол білімін университетте, жұмыста, сапарда пайдалана алады. Сол себепті «білімді жинау» ғана емес, оны санаға сіңіру маңызды.
Bilim basqa bitedi.