Ішкені алдында, ішпегені артында.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — адамның ішіп-жейтін асы алда, қолжетімді жерде тұр, ал жемегені арт жағында, яғни артығы немесе қоры сақтаулы деген ұғымды береді. Астарлы мағынасы — берекелі, дәулетті, ырысты адамның тұрмысы мол болады: бүгінгі несібесі де, ертеңгі қоры да жеткілікті. Мұнда байлықтан гөрі тоқшылық, қанағат және тұрмыстың жайлылығы аңғарылады.
Образдар мен теңеулер
«Ішкені алдында» деген тіркес адамның күнделікті қажеті үзілмей, дастарқанының кең екенін бейнелейді. «Ішпегені артында» сөзі — қорда қалған, сақталған несібе, яғни тек бүгінмен шектелмей, болашаққа да қам жасалғанын білдіреді. Алдыңғы мен артқыны салыстыру арқылы халық берекені, молшылықты өте ықшам әрі әсерлі жеткізген.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал жақсы табыс тауып, тұрмысын дұрыс реттеген адамға қатысты айтылады. Мысалы, еңбектеніп, ақшасын орнымен жұмсайтын, бір бөлігін жинаққа салып отыратын отбасы туралы «ішкені алдында, ішпегені артында» деуге болады. Бұл сөз мұндай адамның ертеңіне сенімді, жағдайы орнықты екенін аңғартады.