Гүл бар жерде тікен бар.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Гүл бар жерде тікен бар деген мақал өмірде әдемі, қызық, пайдалы нәрсенің қасында міндетті түрде қиындық, кедергі, қолайсыздық та бірге жүретінін білдіреді. Тура мағынада гүл өскен жерде оның айналасында тікен де болады. Астарлы мағынада адам жақсылыққа, табысқа, қуанышқа жету үшін түрлі сыннан өтеді. Яғни өмір тек жайлылықтан тұрмайды, әр игіліктің өз ауыртпалығы болады.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «гүл» — сұлулық, қуаныш, жақсы мүмкіндік, арманның орындалуы сияқты ұғымдардың бейнесі. Ал «тікен» — сол жолдағы қиындық, реніш, сынақ, шыдам талап ететін нәрселерді меңзейді. Халық гүл мен тікенді қатар алып, өмірдің қос қырын көрсетеді: бір жағынан көркемдік пен береке, екінші жағынан сақтық пен төзім.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал жаңа жұмысқа орналасу, оқу бастау, кәсіп ашу сияқты жағдайларда жиі айтылады. Мысалы, адам жақсы қызметке тұрса, алғашында жауапкершілік көп болып, шаршап кетуі мүмкін. Сонда «Гүл бар жерде тікен бар» деп, қиындыққа мойымай, сабыр етуге шақырады. Бұл сөз адамды күтіп тұрған сынақты алдын ала түсініп, шыдаммен қабылдауға үйретеді.