Ет жүзге жетеді,
Жүзге жетсе де, күзге жетпейді.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — ет адамды бір мезет тояттандырып, көпке дейін ашықтырмайды, бірақ оның қуаты ұзаққа созылмайды. Астарлы мағынасы — бір сәттік пайда немесе қысқа уақыттық игілік адамға толық тұрақты тірек бола алмайды. Дәулет те, ырзық та, қуаныш та уақытша; сондықтан адам тек бүгінгімен шектелмей, ертеңін де ойлауы керек. Мақал өмірдің өткіншілігін, нәрсенің қадірін ұғып, ысыраптан сақтануды меңзейді.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «жүзге жетеді» дегені — мол көрінген, жеткілікті болған күйді білдіреді. Ал «күзге жетпейді» — ұзақ мерзімге шыдамайтын, тез сарқылатын нәрсенің бейнесі. Күз — кемел шақ қана емес, тіршілік қорын есептейтін мезгілдің символы. Яғни жаздай жиғаның болмаса, бір сәттік тоқшылық күзгі таршылықта жетпей қалады деген ой бар.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал табысқа, жоспарға, тұтынуға қатысты жиі қолданылады. Мысалы, айлықты түгел көңіл көтеруге жұмсап, кейін міндетті төлемдерге ақшасы жетпей қалатын адамға осы мақал дәл келеді. Ол уақытша пайдаға масаттанбай, үнемдеп, болашақты ойлау керек екенін ескертеді.
Júzge jetse de, kúzge jetpeıdi.