Ердің құны - екі елу
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал ер адамның, азаматтың қадір-қасиеті өте жоғары екенін білдіреді. Тура мағынада «екі елу» дегені — елу мен елу қосылып, жүз болады. Астарлы мағынасы — ердің құны кез келген затпен өлшенбейді, ол елге істеген ісімен, намысымен, абыройымен бағаланады. Халық түсінігінде ер азаматтың орны бөлек, сондықтан оның қадірін білу, арын құрметтеу керек.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «құн» сөзі жай бағадан гөрі адамның әлеуметтік, рухани салмағын танытады. «Екі елу» — нақты сан арқылы берілген шартты өлшем. Бұл теңеу ердің бағасын шамамен есептеп тұрғандай көрінгенімен, шын мәнінде оның құнын ақшаға сыйғызу мүмкін еместігін меңзейді. Сандық образ ойды әсерлі, нақты жеткізеді.
Қазіргі өмірде
Бүгінде бұл мақал жауапты, намысты, өз ісіне берік азаматтарды құрметтеу керек деген ойды еске салады. Мысалы, ауылда бір жігіт қиын кезде жұртқа көмектесіп, әділдікке араша түссе, үлкендер «Ердің құны - екі елу» деп оның беделін жоғары бағалайды. Яғни, ер жігіттің қадірі — сөзі мен ісінің тазалығында.