Ерден иман құтылмас.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
«Ерден иман құтылмас» деген мақал ер адам қандай қиын жағдайға тап болса да, иманнан, ар-ожданнан айрылмауы керек деген ойды білдіреді. Мұнда тура мағынада ер азаматтың рухани тірегі туралы айтылса, астарлы мағынада адамның адамдық қалпын сақтауы, адалдықтан таймауы, жаман іске бармауы меңзеледі. Нағыз ерлік тек күште емес, сенімде, сабырда, тазалықта екенін ұқтырады.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «ер» сөзі — тек еркек емес, намысты, жауапты, мінезді азаматтың бейнесі. Ал «иман» — ішкі тәртіп, ұят, сенім, жақсылыққа бастайтын рухани өзек. «Құтылмас» деген сөз иманның адам өмірінен ажырамайтын, одан қашып құтылмайтын асыл қасиет екенін көрсетеді. Яғни ер жігіттің көркі — батырлық қана емес, имандылық.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал бүгін де өзекті: қызметте, отбасында, қоғамда адам әділ, адал, сабырлы болуы керек. Мысалы, бір азамат табыс табу үшін өтірік айтып не біреудің ақысын жесе, ел алдында беделінен айырылады. Ал иманын сақтап, адал еңбек етсе, сый-құрметке ие болады. Сондықтан мақалда ер адамға рухани беріктік ең биік өлшем ретінде танылады.