Ер иесіз қос табар.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — ер азамат иесіз, тірексіз қалмайды, өзіне лайық орта, серік не шаңырақ табады. Астарлы мағынасы — ер жігітке жауапкершілік, қамқорлық пен тұрақтылық қажет; ол бос жүрмей, өз орнын тауып, елге, үйге, іске ие болады. Яғни нағыз ер адам өмірде сүйенер тауын, тірек болатын жүйесін табуға ұмтылады.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «ер» — тек жыныс емес, намысты, еңбекқор, салмақты азаматтың бейнесі. «Иесіз қос» — қаңырап тұрған, панасыз орын, яғни реттелмеген, қорғансыз күйдің символы. «Табар» сөзі ер адамның тағдырдан өз сыбағасын, орнын, жұбанышын табатынын білдіреді. Бұл жерде қос — тұрмыс пен өмірдің тұрақты мекені ретінде алынған.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал адам өз өмірін реттеп, жауапкершілік алып, жеке отау құрып, еңбекпен нәпақа табуға тиіс деген ойды білдіреді. Мысалы, жас жігіт оқуын бітіріп, мамандық алып, жұмысқа тұрып, отбасы құруға дайындалса, үлкендер осы мақалмен жігер береді. Ол ер азаматтың өз тіршілігін өзі түзеп, иесіз қалмайтынын меңзейді.