Елуінде ер дана.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
«Елуінде ер дана» деген мақал адам жас ұлғайған сайын ақыл-ойы толысып, өмірден сабақ алып, парасатқа келеді дегенді білдіреді. Мұнда тура мағынада елу жасқа келген ер кісі айқын есейген, көпті көрген адам ретінде сипатталады. Астарлы мағынасы — жас кездегі асығыстық, қызбалық азайып, адамның сөзге тоқтайтын, істі байыппен қарайтын шағына жетуі. Халық елу жасты тәжірибе мен даналықтың белесі деп таныған.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «ер» сөзі тек ер адамды емес, жалпы азаматтық мінезі берік, жауапкершілігі мол тұлғаны аңғартады. «Дана» — көп көрген, көп түйген, ақылға келген адам бейнесі. Елу жас — шартты межe, ол адамның тән күшінен гөрі ой-санасының салмақтана түсетін кезеңін білдіреді. Сондықтан бұл жерде жас емес, өмірлік тәжірибе басты өлшем болып тұр.
Қазіргі өмірде
Қазіргі заманда бұл мақал жасына қарамай, адам уақыт өте келе сабырлы, байыпты болатынын еске салады. Мысалы, бұрын қызбалықпен шешім қабылдайтын қызметкер бірнеше жылдық тәжірибеден кейін әр істі ойлап, ұжымға салмақты пікір айта бастайды. Бұл — даналықтың еңбектен, өмір сынағынан туатынын көрсетеді.