Дүние тегіс болғанша,
Жігітке бір іс болады.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы: дүниенің бәрі біркелкі, мінсіз болып кетпейді; адам өмірінде әрдайым бір шаруасы, уайымы не міндеті табылады. Астарлы мағынасы: жігіт, яғни ер азамат бос жатпай, үнемі іске араласып, еңбек етіп, жауапкершілік арқалап жүруі керек. Өмірдің өзі күрделі, сондықтан адам әрқашан әрекетте болып, еңбегімен күн көріп, елге пайдасын тигізгені жөн.
Образдар мен теңеулер
"Дүние тегіс болғанша" деген тіркес өмірдің түгел реттеліп, қиындықсыз болуы мүмкін емес екенін білдіреді. Ал "жігітке бір іс болады" дегені — ер жігіттің қол қусырып отыра алмайтынын, оның мойнында бір міндет, бір шаруашылық, бір борыш болатынын аңғартады. Мұнда "жігіт" сөзі тек жас адам емес, елге тірек болар жауапты азаматтың бейнесі ретінде алынған.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал бүгін де өзекті: адам оқу оқыса да, жұмыс істесе де, отбасын ұстаса да, әрдайым бір міндеттің үстінде жүреді. Мысалы, жас маман бір жобаны бітіре сала, келесісіне кіріседі — себебі өмірде тоқтап қалу жоқ, жауапкершілік үзілмейді.
Jigitke bir is bolady.