Доссыз өмір - шоғы жоқ көмір.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Доссыз өмірдің мәні кем, қызығы аз болады. Мақал тура мағынасында — шоғы жоқ көмір жылу бермейтіні сияқты, жанында сыр бөлісетін, демейтін досы жоқ адамның тіршілігі де қуанышсыз, жүдеу өтеді. Астарлы мағынасы — шынайы достық адамның көңілін көтеріп, қиын сәтте сүйеу болып, өмірге жылу мен сенім қосады.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «шоғы жоқ көмір» — сырттай көмір болғанымен, оты өшкен, пайдасы аз нәрсе. Бұл бейне доссыз адамның ішкі жан дүниесіндегі салқындықты, жалғыздықты білдіреді. Ал шоқ — жылу, тіршілік, жігер, қуаттың нышаны. Демек, дос — адамның өміріне дәл сондай жылу беретін, жанына нәр қосатын күш.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал достықтың қадірін ұмытпауға үйретеді. Қазір адамдар жұмыста, оқуда, қалада жүріп, бір-бірінен алыстап кетуі мүмкін. Сонда шын дос хабарласып, қолдау көрсетіп, қиындықты жеңілдетеді. Мысалы, емтиханға дайындалып жүрген студентке досы түсінбеген тақырыптарын бірге қайталап берсе, оның еңбегі де жеңілдеп, көңілі де орнығады.