Боталы түйе боздауық.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — ботасы бар түйе боздап, үнемі дыбыс шығарып, төлін іздеп жүреді. Астарлы мағынасы — баласы, сүйіктісі, қымбаты бар адам жүрегі алаң болып, соны ойлап тұрады. Яғни, әрбір ана үшін перзенті қымбат, ал жалпы адам үшін өзіне жақын дүниеден айырылу не алыстау ауыр тиеді. Мақал қамқорлықтың, сағыныштың және аналық мейірімнің күшін білдіреді.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «боталы түйе» — баласы бар, жауапкершілігі артқан жанның бейнесі. «Боздауық» сөзі түйенің зарлап, мұңлы үн шығаруын көрсетеді. Бұл образ адам жүрегіндегі мұңды, сағынышты, алаңдаушылықты әсерлі түрде жеткізеді. Қазақ танымында түйе — төзімді мал, бірақ ботасын іздегенде оның да жүрегі елжіреп, сабыры таусылатыны көрсетіледі.
Қазіргі өмірде
Қазіргі кезде бұл мақал ата-ана мен бала арасындағы сағынышты, қамқорлықты сипаттауға қолданылады. Мысалы, баласы оқуға басқа қалаға кетсе, анасы күнде хабар алып, мазасызданады. Сол кезде «Боталы түйе боздауық» деп, ананың жүрек алаңын дәл суреттеуге болады.