Адам туралы · Ой туралы · Өсиет туралы

Бір мінсең де жорға мін,
Бүлкілдесін бүйрегің.
Бір ұрттасаң да май ұртта,
Кілкілдесін жүрегің.

Бір мінсең де жорға мін,
Бүлкілдесін бүйрегің.
Бір ұрттасаң да май ұртта,
Кілкілдесін жүрегің.
Жүктеу

Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі

Негізгі мағынасы
Бұл мақал адамға өмірде бар нәрсенің ең тәуірін, ең сапалысын таңдауды үйретеді. Егер бір іске кіріссең, оны жартылай емес, мәнді де сәнді етіп жаса; бір нәрсе алсаң, оның жақсысын ал, бір рет рақаттансаң, жүрек қуанатындай болсын деген ой жатыр. Тура мағынасында — жорға міну, май ұрттау; астарлы мағынасында — өмірдегі таңдауды, талғамды, қанағатты әрі көңілдің сергектігін білдіреді.

Образдар мен теңеулер
«Жорға» — жай жүретін емес, жүрісі әсем, жайлы ат. Ол мұнда жайшылық емес, жақсыны, қолайлыны, сән-салтанатты бейнелейді. «Бүлкілдесін бүйрегің», «кілкілдесін жүрегің» деген тіркестер адамның ішкі қуанышы мен ризалығын суреттейді. «Май ұрттау» — дәмді, құнарлы, таңдаулы нәрсені ішу не жеу арқылы береке мен рақаттың символы.

Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал сапалы нәрсеге ұмтыл, арзанның емес, пайдалының қадірін біл деген мағынада қолданылады. Мысалы, адам киім алғанда ең арзанына емес, ұзақ киілетін, ыңғайлы әрі сапалы киімге мән берсе, осы мақал дәл келеді.

Бұл мақалдың мағынасы жасанды интеллекттің көмегімен жасалды. Қажет болған жағдайда түзетулер енгізіңіз.
Латын жазуында
Bir minseń de jorǵa min,
Búlkildesin búıregiń.
Bir urttasań da maı urtta,
Kilkildesin júregiń.