Білгенге - «жыр», білмегенге - «дыр>>.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Білген адамға кез келген құбылыстың мәні ашық, түсінікті, қызық әрі пайдалы болады. Ал білмеген кісіге сол нәрсе көмескі, түсініксіз, тіпті бос дыбыс сияқты көрінеді. Мақалдың астарында білім мен танымның адам өмірін өзгертетін күші жатыр: ақылы мен тәжірибесі бар жан өмірді терең ұғынады, ал надандық нәрсенің қадірін жояды.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «жыр» — мәні бар, сұлу, әсерлі дүние. Ол білімді адамның әлемге жан бітіріп, әр нәрседен сыр табатынын білдіреді. Ал «дыр» — мағынасыз, құр дыбыс секілді түсініксіз күйді аңғартады. Яғни бір нәрсе бір адамға өнердей, әуездей естілсе, екінші адамға бос шу болып қана сезіледі. Бұл салыстыру білімнің қабылдауға да, бағалауға да ықпал ететінін көрсетеді.
Қазіргі өмірде
Қазіргі заманда бұл мақал оқуға, ізденуге, жаңа нәрсе үйренуге үндейді. Мысалы, бағдарламалау тілін меңгерген адам үшін код — қызық жүйе, ал білмегенге ол жай ғана түсініксіз таңбалар жиыны болып көрінеді. Демек, білім адамға әлемді басқа қырынан көруге көмектеседі.