Бақша байлық - бір айлық.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал бақша өсірудің, яғни жеміс-көкөніс егіп, күтудің пайдасы ұзаққа созылмайтынын, оның бір маусымдық немесе қысқа мерзімдік игілік екенін білдіреді. Тура мағынасында бақша өнімінен түскен пайда бір айдың шамасында ғана сезіледі, себебі ол тез бұзылатын, тез жиналатын шаруаның түрі. Астарлы мағынасы — оңай келген, тұрақсыз табысқа қатты сеніп кетпеу керек деген ой. Халық мұнда еңбектің бір сәттік емес, жүйелі әрі тұрақты түрі ғана нағыз береке әкелетінін ескертеді.
Образдар мен теңеулер
«Бақша» — қолдан келген еңбектің, күтімнің және маусымдық ырзықтың бейнесі. «Байлық» сөзі табыс пен молшылықты аңғартады, бірақ оның қасына «бір айлық» деп қосу арқылы бұл молшылықтың шектеулі, өткінші сипаты көрсетіледі. Яғни, бақша мол өнім берсе де, ол ұзақ жылдық қор емес, уақытша ырыс екені меңзеледі.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал маусымдық жұмысқа немесе уақытша табысқа байланысты жиі айтылады. Мысалы, бір адам жазда көкөніс сатып жақсы табыс тапса да, қыста кіріс азайып қалады. Сонда «Бұл — бақша байлық, бір айлық» деп, табыстың тұрақты көзін де ойлау керек екенін еске салады.