Аз ойна , көп ойла.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал адамды жеңіл-желпі қызыққа берілмей, істің байыбын ойлауға шақырады. Тура мағынасында «ойын-сауықты азайтып, ойлануға көбірек уақыт бөл» деген сөз. Астарлы мағынасында кез келген іске асықпай, салдарын алдын ала таразылау керек деген өнеге жатыр. Яғни адам бос ермекке емес, мақсатқа, пайдалы іске, дұрыс шешімге мән бергені жөн.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «ойнау» — тек балалық ойын емес, уақытты орынсыз өткізу, жеңілдікке салыну деген ұғымды білдіреді. Ал «ойлау» — терең толғану, ақылмен шешім қабылдау, жауапкершілікпен қарау. Қысқа сөзбен берілген бұл қарама-қарсылық адам өміріндегі екі бағытты көрсетеді: бірі — өткінші қызық, екіншісі — пайымды, салмақты әрекет.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал әсіресе оқу, жұмыс, ақша жұмсау, әлеуметтік желіде уақыт өткізу сияқты жағдайларда орынды. Мысалы, студент емтихан алдында ойынға беріліп кетпей, күн тәртібін жасап, сабағын алдын ала қайталауы керек. Сонда ол уақытын ұтымды пайдаланып, жақсы нәтиже алады.