Аспандағы Айдан не пайда,
Жылынуға қолың жетпесе.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы: аспандағы Ай әдемі болғанымен, оны ұстап алып, жылыну үшін пайдалана алмайсың. Астарлы мағынасы — қол жетпейтін, пайдасы тимейтін нәрсенің құны шамалы. Адамға шын керек нәрсе көзбен қызықтыратын емес, өмірде нақты жәрдемі бар, қолмен ұстайтын, іске асатын нәрсе.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «Ай» — алыстағы, әдемі, бірақ пайдасы тікелей тимейтін арман не байлықтың бейнесі. «Жылыну» — нақты мұқтаждық, тұрмыстағы қажет нәрсе. Яғни, жарық пен әсемдік жеткіліксіз, егер ол адамның қажетіне жарамаса. Мақал адамды бос қиялға емес, пайдалы іске, қолжетімді мүмкіндікке мән беруге шақырады.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл сөзді сәнді, бірақ қажетсіз затқа әуестенгенде қолдануға болады. Мысалы, біреу қымбат телефон алғысы келеді, бірақ күнделікті жұмысына арзан телефон да толық жетеді. Ондайда: «Аспандағы Айдан не пайда, жылынуға қолың жетпесе» деп, пайдасы жоқ мақтаннан гөрі шынайы қажетке көңіл бөлу керектігін еске салады.
Jylynýǵa qolyń jetpese.