Артында бар оңалар,
Арық түйе қом алар.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Адамның, не әулеттің, артында сүйеніші болса, қиындықтан тезірек шығып, қайта еңсесін көтереді. Мұнда тура мағынада «артында бар» — тірегі, жәрдемі бар адам; «оңалар» — түзелер, жақсарар дегенді білдіреді. Астарлы мағынасы бойынша, жалғыз қалған жанға немесе әлсіз күйге түскен адамға демеу керек, сонда ол да қайтадан күш жинайды. Мақал үміт пен қамқорлықтың қадірін айтады.
Образдар мен теңеулер
«Арық түйе» — жүні қораш, жүдеулеу, әлсіреген күйдің бейнесі. Ал «қом алу» — түйеге жүк артып, оны шаруаға қайта жарату деген сөз. Яғни, әуелде әлсіз көрінген нәрсе де күтім көрсе, қызметке жарап кетеді. Бұл образ адам өміріне де дәл келеді: қолдау көрген жан бойын тіктейді.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал отбасында, жұмыста немесе оқуда қолдаудың маңызын түсіндіру үшін қолданылады. Мысалы, қиын жағдайға түскен студентке ата-анасы мен ұстазы көмектессе, ол сабағын жалғастырып, нәтижеге жете алады. Яғни, біреуге тірек болу — оның қайта қалыпқа келуіне жол ашады.
Aryq túıe qom alar.