Алманы шөлге ек, салыны көлге ек.
«Алманы шөлге ек, салыны көлге ек.» — мағынасы қандай?
Негізгі мағынасы
Бұл мақал істі өз орнымен, өзіне қолайлы жерде істеу керек дегенді білдіреді. Тура мағынасында алма ағашы шөлге емес, суы мол, топырағы құнарлы жерге отырғызылады. Астарлы мағынасы — кез келген нәрсенің өз жағдайы, өз ортасы болады; дұрыс жерге, дұрыс адамға, дұрыс уақытқа бағытталған іс қана нәтижелі болады. Орынсыз жасалған әрекет бос әуреге апарады.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «алма» — пайдалы, күтім қажет ететін нәрсенің бейнесі. «Шөл» — қолайсыздық, құрғақтық, мүмкіндік жоқ орта. «Көл» — ылғал, береке, өсуге ыңғайлы кеңістік. Яғни шөл мен көлдің қарама-қарсылығы арқылы халық «әр заттың өз мекені бар» деген ойды әсерлі жеткізген.
Қазіргі өмірде қолданылуы
Бұл мақал бүгін де орынды. Мысалы, бизнес ашқанда немесе маман таңдағанда, адамның қабілеті мен орта сәйкестігі маңызды. Жақсы бағдарламашыны шығармашылық емес, мүлде басқа ортаға зорлап қою нәтижесіз болуы мүмкін. Сондықтан істі бастамас бұрын жағдайды, ортаны, мүмкіндік пен мақсатты дұрыс бағалау керек.