«Істеу қиын, сынау (айту) оңай.» — мағынасы қандай?
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы: бір істі орындау көп күш, уақыт, жауапкершілік пен төзім талап етеді, ал оны сырттай бағалап, сын айту немесе ақыл қосу әлдеқайда жеңіл. Астарлы мағынасы: адам біреудің еңбегін жеңіл көрмей, істің қиыншылығын түсіне білуі керек. Қол қусырып отырып сынау оңай, ал нақты әрекет ету, қиындықты көтеру — шынайы ерлік пен еңбек.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «істеу» мен «сынау» — екі түрлі мінездің бейнесі. «Істеу» — нақты еңбек, жауапкершілік, тәжірибе, ал «сынау (айту)» — сырттан қарап баға беру, бос сөз айту. Мұнда халық іс пен сөзді салыстырып, сөздің оңай, істің ауыр екенін көрсетеді. Бұл теңеу адамды асығыс үкімнен, орынсыз мін тағудан сақтандырады.
Қазіргі өмірде қолданылуы
Қазір бұл мақал жұмыста, оқуда, отбасыда жиі айтылады. Мысалы, біреудің жобасын сынау оңай, бірақ сол жобаны уақытында жасап шығу үшін қанша ізденіс пен еңбек кеткенін бәрі бірдей біле бермейді. Сондықтан бұл мақал адамды түсіністікке, әділ бағалауға және өз ісіне жауапкершілікпен қарауға үйретеді.